Begin bij het pad zelf, niet bij de lampen. Loop het op een donkere avond een paar keer af met een zaklamp laag bij de grond en markeer wat uw voeten doen: waar het pad buigt, waar een trede begint, waar de drempel van de schuur ligt en waar het gras over de rand groeit. Dat zijn de punten die licht nodig hebben; de rest van de strook mag donker blijven.
Wat u daarna kiest hangt af van wat het pad doet. Een recht pad van drie meter van de schuurdeur naar de achterdeur is met twee lampen gedaan; een slingerend pad door een beplanting vraagt meer punten maar minder licht per punt, omdat het oog van bocht naar bocht geleid wordt.
Laag, vaak en gedempt
Buitenlampen voor een pad staan laag: tussen vijfenveertig en zestig centimeter hoog, met het licht naar beneden gericht. De afstand tussen twee lampen ligt rond de twee en een half tot drie meter bij een laag model; wie verder uit elkaar zet, maakt donkere gaten waarin precies de trede verdwijnt die gemarkeerd moest worden. Zet ze aan een kant, in een lijn; afwisselend links en rechts oogt gezellig maar leidt het oog zigzaggend.
De kleur van het licht doet meer dan de sterkte. Warm wit, rond drieduizend kelvin, past bij planten en baksteen en trekt minder insecten dan koel licht. Het doel is het verschil tussen pad en beplanting tonen; een pad dat even fel ligt als de woonkamer, oogt van buiten als een startbaan.
Verblinding en lichtoverlast
Elke lamp die boven ooghoogte van een zittende mens uitkomt, kan verblinden. Kies modellen waarvan het licht onder de kap blijft, kijk er vanuit uw eigen terrasstoel naar en, net zo belangrijk, vanuit de richting van de ramen van de buren: wat daar aankomt is lichtoverlast, ook als het lampje zelf klein is.
Een bewegingsmelder past in hetzelfde plan: licht dat alleen brandt wanneer er iemand loopt is genoeg voor de schuurdeur en spaart de rest van de avond. Voor het pad zelf zijn gedempte vaste lampen prettiger, want een melder die pas op de laatste drie meter aanslaat, komt te laat voor de eerste trede.
Kabels, stroom en wat u uitbesteedt
Lampen die op een stekker in de garage of de schuur aansluiten, gebruiken een kabel die voor buiten geschikt is. Leg die waar de maaier en de spade komen, en houd hem bij voorkeur onder het gras, weg van het plantenbed. Kruist de kabel een strook die gegraven wordt, leg hem dan in een buis op ongeveer twintig centimeter diepte.
Zodra de verlichting vast op het net wordt aangesloten, met schakelaar in de meterkast of kabels die definitief de grond in gaan, is dat werk voor een installateur; de regels voor vaste installaties buiten zijn niet iets waar een artikel overheen kan beslissen. Solaire paaltjes kunnen een proefopstelling zijn, maar geven in de Nederlandse winter, tussen bewolking en blad op de cel, zelden de uren die een pad in november nodig heeft.
Kortom: loop het pad eerst in het donker, zet lage lampen in een lijn aan een kant, op warm wit, met de kabel weg van graafwerk en maaibanden, en besteed het vaste aansluitswerk uit. De notities bij dit stuk staan in de redactionele administratie onder dossiernummer xp-2026-jamanaro.nl-4. Aanvullingen gaan via de contactpagina.